2002 ‘Privé geweld – Publieke zaak’
Aanpak huiselijk geweld ook een overheidstaak
eerste   vorige   homepage   volgende   laatste
“Hoewel al talloze malen is vastgesteld dat huiselijk geweld een omvangrijk maatschappelijk probleem is, moet eveneens worden geconcludeerd dat er op dit punt beleidsmatig nog te weinig gebeurt. Het manifest Stop huiselijk geweld! is een dringende oproep aan de meest verantwoordelijke bewindslieden hier verandering in te brengen. Dat is ook waar de talloze slachtoffers van huiselijk geweld om vragen”. (uit: Manifest Stop huiselijk geweld!, mei 2000)

Met het ontstaan van de Blijf van m'n Lijf-huizen in de jaren zeventig is voor het eerst publieke aandacht gevraagd voor ‘geweld tegen vrouwen’. Eind jaren negentig werd de problematiek breder getrokken en verschoof de focus naar ‘geweld in huiselijke kring’. Uit onderzoek, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Justitie in 1997, bleek dat 45% van de Nederlandse bevolking ooit zelf slachtoffer is geworden van niet-incidenteel huiselijk geweld. Dit zorgde voor de nodige beroering en heeft ertoe geleid dat in 1998 de Landelijke Werkgroep Huiselijk Geweld is opgericht.

In het manifest Stop huiselijk geweld! deed de werkgroep een dringende oproep aan de overheid om huiselijk geweld aan te pakken. Na de overhandiging van het manifest op 9 mei 2000 aan het paarse kabinet Kok II, deden de ministers van Justitie (Benk Korthals, VVD) en Binnenlandse Zaken (Klaas de Vries, PvdA) de toezegging dat zij de aanbevelingen ter harte zouden nemen. Zij hielden woord en in hetzelfde jaar startte het interdepartementale project ‘Voorkomen en bestrijden huiselijk geweld’ met als sluitstuk de Rijksnota ‘Privé geweld – Publieke zaak’ in 2002. Met deze rijksnota werd de terminologie ‘huiselijk geweld’ geformaliseerd en werd onderstreept dat huiselijk geweld altijd en onder alle omstandigheden onaanvaardbaar is. De aandacht ging hiermee niet alleen uit naar vrouwen, ook richtte het beleid zich op mannen en ouderen die slachtoffer zijn van huiselijk geweld. Deze gender-neutrale focus zorgde ervoor dat meerdere instanties zich verantwoordelijk voelden en gingen samenwerken om huiselijk geweld aan te pakken.

Aansluitend op het overheidsbeleid zijn op verschillende terreinen acties ondernomen. In 2003 is een ‘Landelijke aanwijzing huiselijk geweld’ in werking getreden voor de politie. Tevens is een landelijke registratie van geweldsincidenten ingevoerd waardoor het mogelijk werd om het belang van een effectieve aanpak aan te tonen. Ook heeft de Federatie Opvang een landelijk systeem voor noodplaatsen ontwikkeld. In samenwerking met politie, GGZ en forensische psychiatrie werd het Amerikaans daderbehandelingsmodel ‘Duluth’ geïmplementeerd. En vanuit de overheid kregen in 2004 de 43 centrumgemeenten (die voor de opvang financieel verantwoordelijk zijn voor hun regio) de opdracht om Advies- en Steunpunten Huiselijk Geweld op te zetten.

In 2006 hebben vrouwenopvangorganisaties hun krachten gebundeld in het project ‘Vrouwenopvang nieuwe stijl’. In dit project is een samenwerkingsstructuur opgezet en is met elkaar bepaald welke uitbreiding nodig was en waar de sector zich op wilde toespitsen. In hetzelfde jaar heeft in opdracht van het ministerie van VWS (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) een onderzoek plaatsgevonden naar het profiel van de bereikte groep in de vrouwenopvang. Dit onderzoek bevestigde het beeld dat de vrouwenopvang steeds meer te maken heeft met cliënten met een opeenstapeling van problemen. Bijvoorbeeld cliënten die ernstig getraumatiseerd zijn, vrouwen met verblijfsproblemen of migranten die slachtoffer zijn van eer-gerelateerd geweld. De aanbevelingen naar aanleiding van het onderzoek hebben geleid tot het ‘Verbeterplan Vrouwenopvang’. Eén van de verbeteringen uit het verbeterplan is de nieuwe methodiek Krachtwerk, die is ontwikkeld door het UMC St Radboud Nijmegen.

Sinds 2015 gaan de Steunpunten Huiselijk Geweld en de Advies- en Meldpunten Kindermishandeling samen verder als Veilig Thuis. Hiermee is de ketensamenwerking verder uitgebreid en huiselijk geweld meer systeemgericht aangepakt. Cliënten worden zoveel mogelijk in hun eigen leefomgeving begeleid en alleen in uiterste nood worden opgevangen op een veilig adres. Het doel blijft hetzelfde, namelijk geweld voorkomen en duurzaam stoppen.

Publicatiedatum: 11-09-2014
Datum laatste wijziging :23-11-2015
Auteur(s): Aleid van den Brink,
Verwante vensters
Extra Alarmsysteem Aware
Voor situaties van stalking of zich herhalend partnergeweld is in Nederland het alarmsysteem AWARE (Abused Women's Active Response Emergency ) ingevoerd. AWARE bestaat uit een alarmsysteem in huis en een zender die op korte afstand van de woning werkt. Het slachtoffer draagt de zender bij zich en wanneer de ex-partner het slachtoffer bedreigt of lastigvalt, kan met één druk op de knop verbinding worden gemaakt met de meldkamer van de politie. (Bron: Draaiboek Aware Instrument tegen belaging, VNG, 2003)
Verder studeren
Literatuur
Links
Studieopdrachten Klik hier om de studieopdrachten te bekijken
eerste   vorige   homepage   volgende   laatste