Canon Sociaal Werk
NL | EN

BOEKEN & BROCHURES

De Wil van de Leur-bibliotheek (raadpleegbaar bij de BPSW)

Wil van de Leur Opbouwwerk Archief

Toen Wil van de Leur zich in 1962 inschreef bij de sociale academie in Eindhoven stond het opbouwwerk nog in de kinderschoenen. Het eerste handboek van Jo Boer was net uit, veel meer was er niet. Maar wat er wel was en verscheen eigende de leergierige student zich gretig toe. Een houding die hij zijn hele arbeidzame leven heeft volgehouden. Het gevolg was dat hij in het bezit raakte van een enorme hoeveelheid boeken, waaronder nagenoeg alle relevante studies, boeken en onderzoeken over opbouwwerk en samenlevingsopbouw. Deze verzameling vormt nu onderdeel van het Wil van de Leur-opbouwwerkarchief en zijn op verzoek in te zien bij de BPSW (mail daarvoor naar: info@bpsw.nl ).

Op deze pagina staat de complete catalogus van de aanwezige boeken en brochures. De chronologische nummering verwijst naar de plaats in de Wil van de Leur-bibliotheek. De verzameling van Wil van de Leur is ter complementering wel nog aangevuld met een aantal recentere uitgaven die zijn gebruikt voor de samenstelling van de Canon samenlevingsopbouw.

De stad der toekomst. De toekomst der stad.

1946-01

ir. A. Bos

De stad der toekomst. De toekomst der stad. (1946)

370 pagina's - Uitgeverij Voorhoeve Rotterdam

De naoorlogse wederopbouw en uitbreiding van steden was aanvankelijk gebaseerd op de wijkgedachte, die eerder in het Verenigd Koninkrijk (de tuindorpen van Ebenezer Howard) en in de Verenigde Staten wortel had geschoten. Deze filosofie werd in 1946 helder verwoord door de klassiek geworden studie De stad der toekomst, de toekomst der stad. Een stedenbouwkundige en sociaal-culturele studie over de groeiende stadsgemeenschap. Het rapport werd geschreven door een al tijdens de oorlog ingestelde studiegroep onder leiding van ir. A. Bos, directeur van de Rotterdamse Dienst Volkshuisvesting. In het gebombardeerde Rotterdam was de urgentie om de verwoeste stad op te bouwen groot. De studiegroep baseerde haar visie op de stad op de wijkgedachte als panacee tegen de vervlakking en vervreemding van de grote stad. Een gepopulariseerde, fraai geïllustreerde en wijd verspreide versie van deze denkwijze verscheen een paar jaar later onder de titel ’Wij en de wijkgedachte’, onder redactie van W.F. Geyl.

Gemeenschapsorganisatie

1957-01

Murray G. Ross

Gemeenschapsorganisatie (1957)

Grondbeginselen en theorie

281 pagina's - Sociale Bibliotheek - Van Loghum Slaterus

Murray Ross was hoogleraar maatschappelijk werk in Toronto. De Engelse titel was Community Organization. Tijfdens studiereizen was een Nederlandse delegatie met daarin o.m. Gradus Hendrik en Jo Boer met community projecten in aanraking gekomen. Murray Ross leverde daar in 1955 een eerste systematische beschrijving van die op aandrang van de Amerikagangers in Nederland werd vertaald. In 1960 borduurde Jo Boer daar op voort met het eerste Nederlandse handboek.

De mens in zijn samenleving

1958-01

Ministerie van CRM

De mens in zijn samenleving (1958)

48 pagina's - Ministerie van CRM

Brochure bij de eerste subsidieregeling voor maatschappelijke opbouw uit september 1958. De brochure schetst de opdracht voor samenlevingsopbouw in dynamisch en snel veranderende tijden, het beschrijft vormen van opbouwwerk en het schetst de taak van het ministerie om dit te bevorderen.

Wat is community organization?

1960-01

G. Hendriks, J. Boer en R. Hajer

Wat is community organization? (1960)

Een korte verkenning

48 pagina's - Kaleidoscoop Flitsen - Academie voor sociale en culturele arbeid

Community Organization raakt vanaf halverwege jaren vijftig in de mode. Er verschijnen handboeken van Murray Ross en Jo Boer. Om de betekenis ook aan een groter publiek kenbaar te maken organiseert de Academie voor Sociale en Culturele Arbeid in Groningen in 1960 een drukbezochte studiedag. De inleidingen van Hendriks, Boer en Hajer zijn in deze brochure afgedrukt.

Maatschappelijk Opbouwwerk

1960-02

J. Boer

Maatschappelijk Opbouwwerk (1960)

Verkenningen op het gebied van 'Community Organisation' in Nederland

215 pagina's - Sociale Bibliotheek - Van Loghum Slaterus

Jo Boer wordt alom gezien als de grande dame van het Nederlandse opbouwwerk. Als directrice van de Stichting Opbouw Drenthe schreef zij het eerste handboek over opboiuwwerk: Maatschappelijk opbouwwerk. Jo Boer leunde sterk op het gedachtengoed van de Canadees Murray G. Ross. In 1957 in het Nederlands verschenen onder de titel: Gemeenschapsorganisatie. Grondbeginselen en theorie) Boer ziet community organization als ”(…) een proces, waarbij een ’community’ haar behoeften en doeleinden vaststelt, deze ordent en rangschikt, het vertrouwen en de wil ontwikkelt hieraan te werken, de hulpbronnen (interne of externe) daarvoor zoekt, tot actie overgaat en door dit alles te doen de samenwerking in de ’community’ doet groeien.”

Gemeenschappen in beweging

1960-03

Wiardi Beckman Stichting

Gemeenschappen in beweging (1960)

187 pagina's - Wiardi Beckman Stichting / Arbeiderspers

Negen ontwikkelingsgebieden telde Nederland na WOII. Wat is er nodig om met bewoners van de gebieden gemeenschappelijkheid tot stand te brengen? Sociale planning, het maakbaarheidstoverwoord van het beleid eind jaren vijftig en daarna. Met als uitvoerende professionals: opbouwwerkers.

Sociale technologie

1968-01

dr. M. van Beugen

Sociale technologie (1968)

en het instrumentele aspect van agogische actie

168 pagina's - Van Gorcum

Na de Tweede Wereldoorlog is steeds meer aandacht gekomen voor sociaal-pedagogisch werk, of zoals het in de jaren zestig ging heten: agogische actie. Van Beugen beschrijft in deze veel gebruikte handleiding de grondbeginselen van dit handelen: planmatig, onafhankelijk, professioneel en samenwerkend tussen dienstverlening en cliëntsysteem. In de jaren zeventig was deze technologische aanpak voorwerp van (politiek-ideologische) kritiek.

Klein bestek van de agologie

1968-02

T.T. ten Have

Klein bestek van de agologie (1968)

58 pagina's - Wolters-Noordhoff

Losgemaakt uit de pedagogie doet 'agogie' eind jaren zestig dienst als overkoepelende term voor al het handelen ten bate van 's mensen welzijn in de samenleving, van alle doelbewuste acties ter verbetering van bestaande toestanden. Dit geschrift tekent het bestek van alle vormen van agogische arbeid en pleit voor de vorming van een professioneel beroepskader op dit gebied.

Opbouwwerk als een sociaal-agogische methode

1969-01

Ar. A.J. M. van Tienen & Dr. W.A.C. Zwanikken

Opbouwwerk als een sociaal-agogische methode (1972)

ISBN: 9060012267 - 223 pagina's - Sociale Bibliotheek - Van Loghum Slaterus

Na het eerste handboek van Jo Boer uit 1960 (tweede druk 1968) proberen Van Tienen (dan werkzaam bij het Ministerie van CRM, later eerste directeur van het SCP) en Zwanikken (directeur van het NIMO) in dit boek aan te sluiten bij de opkomende behoefte aan democratisering. Zij menen dat het opbouwwerk daarin een sleutelrol moet spelen. 'Opbouwwerk is', zo schreven ze, 'een methode om de burgerij in bijv. buurt, wijk of stad tot een groter welzijn te brengen door de betrokkenen te laten meedenken, inspraak te geven, te laten participeren en hun zelfwerkzaamheid te bevorderen.'

Opbouwwerk in een industriestad

1969-02

drs. A.C.M. de Kok

Opbouwwerk in een industriestad (1969)

72 pagina's - Staatsuitgeverij

Onderzoek naar ontwikkelingen in het IJmondgebied (Velsen, Beverwijk, IJmuiden) en hoe het opbouwwerk oude verzuilde verkokeringen overwint en samenwerkt in de Beverwijkse Sociaal Culturele Raad, die intrekt in een monumentaal pand Huize Scheybeeck: 'Centrum voor beraad en ontmoeting'.

Naar een strategie en metodiek voor sociale aktie

1971-01

Piet Reckman

Naar een strategie en metodiek voor sociale aktie (1971)

ISBN: 906074442x - 167 pagina's - Anthos

In de jaren zestig en zeventig was Piet Reckman de spil van de Sjaloomgroep in Odijk, een brandpunt van kerkelijke vernieuwing, kritische acties en vermaatschappelijking van het geloof. In 1965 begon Reckman les te geven op snel radicaliserende sociale academie De Horst. Hij liet zich inspireren door de Amerikaanse social actionist Saul Alinsky en Herman Milikowski, de socioloog die al in 1961 de ‘lof der onaangepastheid’ proclameerde. In 1971 publiceerde hij op basis van deze inzichten het veelgelezen boek Naar een strategie en metodiek voor Sociale Aktie.

Saul David Alinsky - organisator tegen onrecht

1971-02

P.C. Janse

Saul David Alinsky - organisator tegen onrecht (1971)

121 pagina's - NIMO-bulletin 10 - Nederlands Instituut voor Maatschappelijke Opbouw

Op basis van zijn ervaringen met actieve bewonersgroepen schreef schreef Saul Alinsky in 1946 zijn eerste handleiding voor de opbouwwerker: Reveille for radicals. In 1971 kwam daar een vervolg op: Rules for radicals, dat in het Nederlands in 1974 verscheen onder de titel: Dat hoef je niet te nemen! De organisatie van de sociale actie . De belangstelling voor het werk en denken van Salinksy kwam eind jaren zestig in Nederland op. De eerste introductie van zijn werk verscheen in 1971 als NIMO-bulletin 10 van de hand van P.C. Janse, consulent samenlevingsopbouw in Zuid-Holland.

Werken aan de samenleving

1972-01

R.A.E. Goezinne-Zijlman (red.)

Werken aan de samenleving (1972)

Aspecten van samenlevingsopbouw

ISBN: 9014017812 - 161 pagina's - Sociale en culturele reeks - SAMSOM

Deze bundel kent een aantal opstellen over samenlevingsopbouw met informatie voor praktijkwerkers en studenten over vragen als: hoe verzamel je gegevens van een lokale samenleving, welke veranderingsstrategieën zijn er te gebruiken, hoe zou een instelling voor samenlevingsopbouw moeten functioneren, et cetera.

Andragologie

1972-02

B. van Gent en T.T. ten Have (red.)

Andragologie (1971)

ISBN: 9014020600 - 319 pagina's - Sociale en culturele reeks - SAMSOM

Een groot aantal auteurs, waaronder A. Nijk, M. van Beugen en L. Mulder, schetst in deel I de wetenschappelijk achtergronden van de andragologie. In deel 2 worden deze toegepast op terreinen als reclassering, vormingswerk, opbouwwerk en gezinstherapie. In het derde deel worden de problemen (weerstanden genoemd!) van het agogisch handelen geschetst.

De faktor macht in het opbouwwerk

1972-03

Roel Vos

De faktor macht in het opbouwwerk (1972)

44 pagina's - MIMO-cahier 12 - NIMO

De rol die het opbouwwerk vervult in processen van sociale verandering bezien vanuit de vraag naar machtsverhoudingen. Kan het opbouwwerk bijvoorbeeld bijdragen aan macht tegen de overheid als zij door die overheid wordt gesubsidieerd? Bespreking van technieken om de macht te beïnvloeden.

Samenlevingsopbouw, een open aanbod

1972-04

Directie samenlevingsopbouw CRM

Samenlevingsopbouw, een open aanbod (1972)

55 pagina's - Ministerie van CRM

Brochure waarin het ministerie tekst en uitleg geeft van de subsidieregeling uit 1972 die samenlevingsopbouw moet stimuleren. Hoofdstukken over: territoriaal opbouwwerk, opbouwwerk in bijzondere situaties, categoriaal opbouwwerk en accommodaties.

Vorming van welzijnsbeleid

1972-05

Bram Peper

Vorming van welzijnsbeleid (1972)

Evolutie en evaluatie van het opbouwwerk

ISBN: 90 6009 040 3 - 384 pagina's - Boom

Midden in de periode dat het opbouwwerk groeit, komt de jonge socioloog Bram Peper met een kritische evaluatie van het opbouwwerk. Peper ziet een beleidsveld institutionaliseren en heeft zo zijn twijfels of daarmee ook echte democratische processen versterkt worden. Zijn proefschrift wordt hem op de ministeriële afdeling die verantwoordelijk is voor de samenlevingsopbouw niet in dank afgenomen. Hoge ambtenaar Klaas Jansma telt maar liefst vijftig fouten in Pepers proefschrift.

Andragologie in blauwdruk

1973-01

T.T. ten Have

Andragologie in blauwdruk (1973)

ISBN: 9001374743 - 228 pagina's - H.D. Tjeenk Willink Groningen

Tonco ten Have is de aartsvader van de andragologie in Nederland. In dit bakent hij de andragologie als waardengebonden wetenschap af ten opzichte van andere sociale wetenschappen (zoals pedagogiek), geeft hij een historisch overzicht, een wetenschapstheoretische verantwoording en een analyse van het object van onderzoek. Naarmate het boek vordert wordt het concreter.

Sociale actie

1973-02

dr. A.J.M. van Tienen (red.)

Sociale actie (1973)

een moderne passie

ISBN: 9060012321 - 212 pagina's - Sociale Bibliotheek - Van Loghum Slaterus

Begin jaren zeventig is sociale actie in. Overal komen mensen in beweging. In deze bundel proberen twaalf auteurs dit nieuwe verschijnsel te duiden. Naast Van Tienen zijn dat onder meer H. Brentjens, W. Zwanikken, Anton Hendriks, Piet Reckman, Saul Alinsky, G. Maatman, Hedy d'Ancona, Joost Smiers en Wouter Gortzak.

Sociale aktie

1973-03

A. Hendriks

Sociale aktie (1973)

Brandstof voor buurtwerk

ISBN: 9014021135 - 285 pagina's - Sociale en culturele reeks - SAMSOM

Onderzoek naar de betekenis van sociale aktie voor het teweegbrengen van veranderingen in het leefmilieu in wijken en buurt. In het bijzonder gaat om de rol van buurtwerkers. Voorbeelden komen van buurtacties in Rotterdam.

Opbouwwerker en stadsvernieuwing

1973-04

Theo Bruyns, Joop Lops, Jacques Smit &Johan Frieswijk (eindredactie)

Opbouwwerker en stadsvernieuwing (1973)

109 pagina's - NIMO-brochure 3 - Nederlands Instituut voor Maatschappelijke Opbouw

Onderzoek naar de rol van het opbouwwerk in stadsvernieuwing. Het blijkt dat zij zelf het initiatief nemen om bewoners te organiseren. Dat kan leiden tot conflictsituaties met de eigen organisatie die bang is voor een moeizame relatie met de subsidiërende overheid.

Belemmerde kansen

1974-01

Joop Simonse

Belemmerde kansen (1974)

Sociologie van de volksbuurt

ISBN: 90 14 02335 9 - 328 pagina's - Sociale en culturele reeks - SAMSOM

In de jaren zeventig veel gelezen sociologisch standaardwerk over veranderende volksbuurten. De volksbuurt als subcultuur. Maar ook als gebied waar alle problemen samenkomen, waaronder de snelle groei van 'buitenlandse werknemers'. Het boek richt zich in het derde en laatste deel op verschillende soorten welzijnswerkers die in volksbuurten aan de slag gaan.

Bouwen aan de buurt

1975-01

Carolien Magnus

Bouwen aan de buurt (1975)

Een werkboek voor buurtwerkers

ISBN: 901402407x - 200 pagina's - Sociale en culturele reeks - SAMSOM

Aan de hand van drie gedetailleerd beschreven buurtwerkprojecten (Buurtwerk Kerkrade, St Opbouw Zuid-Beveland en Buurthuis de Banne in Amsterdam-Noord) wordt het methodisch handelen van het buurtwerk beschreven en in kaart gebracht, en van een theoretisch kader voorzien.

Werken aan de wijk

1975-02

B. Bode, I. van Breugel, H. van Dijk, H. Land & T. Visser

Werken aan de wijk (1975)

Een onderzoek naar de ontwikkeling van Amsterdamse wijkcentra

72 pagina's - Raad voor Maatschappelijk Welzijn Amsterdam

Over de rol van wijkcentra in wijken waarin steeds meer bewonersgroepen actief worden. Onderzoek naar het functioneren van wijkcentra in de Jordaan, Oud-West en Buitenveldert.

Welzijnswerk en welzijnspolitiek

1975-03

Max van den Berg, Bert Boer, Marius Ernsting, Tineke Visser e.a.

Welzijnswerk en welzijnspolitiek (1975)

144 pagina's - Pegasus

Auteurs doen de CPN-standpunten uit te doeken, waarmee de partij zich verzet tegen de afbraakpolitiek (bezuinigingen) op het welzijnswerk en aansluiting probeert te zoeken bij de progressieve beweging van welzijnswerkers. Reden waarom de CPN tegen de Knelpuntennota en voor het (ooit door christelijke partijen gedomineerde) particuliere initiatief is: dat is overgenomen door progressief denkende professionals.

De agogische werker in klub- en buurthuis

1976-01

Ad Vester

De agogische werker in klub- en buurthuis (1976)

Hoe metodisch te werken vanuit een eigen mensvisie

ISBN: 90 244 1017 4 - 116 pagina's - Nelissem

Ad Vester werkte tussen 1968 en 1973 in een buurthuis in een oude stadswijk in Haarlem. Hij worstelde met de vraag hoe kan je mensen in beweging brengen? Hij stelt kritische vragen achter de mensvisie van werkers. Met als doel mensen niet te beoordelen maar hun talenten te laten ontdekken. Hoe kan de buurthuiswerker bijdragen aan echte democratisering?

Reflexies over arbeid

1976-02

Frans Jacobs

Reflexies over arbeid (1976)

ISBN: 90 14 02503 3 - 115 pagina's - Samsom - Sociale en culturele reek

Arbeid is niet alleen een middel om andere doeleinden in het leven te bereiken, arbeid is een cruciaal deel van het menselijk bestaan. Zo moet er ook mee worden omgegaan, aldus de auteur, die probeert te ontsnappen aan een te strikte economische en instrumentele benadering van arbeid.

Opbouwwerk en democratie

1977-01

E. Voogd, A. van Osten & B. van Hoeij

Opbouwwerk en democratie (1977)

80 pagina's - Humanitas

Brochure waarin opbouwwerk wordt gezien als een democratische voorziening. 'Het steunt groepen mensen die ene bepaald maatschappelijk probleem te lijf willen, het bevordert de meningsvorming, tracht niet bij voorbaat mensen met uiteenlopende gedachten tot een compromis te brengen en bevordert zo een levende, pluriforme democratie.'(p.70)

Women in the community

1977-02

Marjorie Mayo (ed.)

Women in the community (1977)

ISBN: 071008384X - 141 pagina's - Routledge & Kegan Paul

Beschouwingen over: The working women's charters campaign - the nationals abortus campagign - day care - child minders - housing struggles - one parent families - women's aid and the women's liberation movement.

Maatschappelijke achterstelling

1978-01

Raf Janssen (red.)

Maatschappelijke achterstelling (1978)

Praktijkervaringen van welzijnswerkers

ISBN: 901402679x - 262 pagina's - Sociale en culturele reeks - SAMSOM

Uit praktijkverhalen uit maatschappelijk werk, club- en buurthuiswerk, vormingswerk en onderwijs wordt duidelijk dat 'kiezen voor kansarmen' consequenties heeft voor de politieke opstelling, voor de organisatiestructuur en de methodiek van het welzijnswerk. Bijdragen van o.m. Piet Willems, Arie Besteman, Hans Stevense en Raf Janssen.

Socialistische Welzijnspolitiek

1978-02

Wiardi Beckman Stichting

Socialistische Welzijnspolitiek (1978)

Een handreiking voor lokaal en provinciaal beleid

ISBN: 9026705646 - 98 pagina's - WBS-cahier - Wiardi Beckman Stichting / Kluwer

Tegen de achtergrond van de decentralisatie van welzijnsbeleid waartoe de regering Den Uyl heeft besloten geeft de WBS een handreiking hoe je lokaal een samenhangend welzijnsbeleid kunt organiseren dat aansluit bij behoeften en vragen van burgers. En bij kan dragen aan maatschappelijke vernieuwing.

New trends in social welfare policy in the Netherlands

1978-03

Dr. G. Hendriks

New trends in social welfare policy in the Netherlands (1978)

ISBN: 9012022347 - 90 pagina's - Ministerie van CRM

Een verzameling van toespraken en papers van Gradus Hendriks tussen 1975 en 1977. Hij schetst cijfermatige achtergronden van het Nederlandse welzijnsbeleid, gaat in op de rol van gemeenten, schets de uitdagingen van opbouwwerk en schetst nieuwe perspectieven voor vrijwilligerswerk.

De burger als andragoog

1978-04

H.C.M. Michielse

De burger als andragoog (1978`(2e druk))

Een geschiedenis van 125 jaar welzijnswerk

ISBN: 9060092473 - 292 pagina's - Boom

In de jaren zeventig en tachtig was dit het standaardwerk om kennis te nemen van de geschiedenis van het welzijnswerk. Het is een analyse in overeenstemming met de tijdgeest. Gedegen bronnen onderzoek geïnterpreteerd met een historisch- materialistische bril. Michielse wijst op het dubbelkarakter van het welzijnswerk: het heeft een disciplinerend karakter (invoegen in de normaliteit), maar ook een emanciperende kant (verheffen).

Wegen naar zelfbeheer

1978-05

Jef Ulburghs

Wegen naar zelfbeheer (1978)

Handboek en getuigenis van een basiswerker

ISBN: 9063030193 - 215 pagina's - Kritak

Jef Ulburghs (1922–2010) was een Belgische priester en politicus. In dit boek doet hij verslag an zijn ervaringen bij zijn activiteiten in het politieke vormingswerk. Hij zette zich in de traditie van geëngageerde 19-eeuwse priesters actief in voor mijnwerkers, staalarbeiders, migranten, politieke vluchtelingen, verloederde buurten en de derde wereld. Ulburghs functioneerde in de jaren zeventig tussen sociale strijd en sociaal werk in.

Bewonersparticipatie

1979-01

Wouter Turpijn & Henk Veenema

Bewonersparticipatie (1979)

ISBN: 9789060015322 - 196 pagina's - Sociale Bibliotheek - Van Loghum Slaterus

Over het aandeel van bewoners in de totstandkoming en instandhouding van woningen en woonomgeving. Gericht op nieuwbouw, stadsvernieuwing en beheer van woongebieden. Met oog voor de positie van verschillende partijen in de besluitvorming.

Van binnen uit.

1979-02

Scrijverscollectief Het vlijtig Liesje.

Van binnen uit. (1979)

Vrouwen over welzijnswerk en zelforganisatie

ISBN: 9063280068 - 100 pagina's - Sara

Onder redactie van Anja Meulenbelt, Ria van Hengel en An Luttikholt. Begin jaren '70, kort na de eerste acties van de nieuwe feministische beweging, verschoof het accent naar de bewustwording van vrouwen. Praatgroepen waren hierbij heel belangrijk. Door deelname ontdekten vrouwen dat veel van hun ervaringen gemeenschappelijk waren ('het persoonlijke is politiek'). Zij werden zich bewust van hun positie als vrouw. In deze bundel wordt daarop gereflecteerd.

Bouwstenen voor opbouwwerk

1979-03

Piet Winkelman

Bouwstenen voor opbouwwerk (1979)

ISBN: 9024410649 - 158 pagina's - Nelissen PM reeks

Piet Winkelaar was bijna 25 jaar lang verbonden aan hogeschool de Horst in Driebergen waar hij onder andere les gaf in opbouwwerk, methodiek en filosofie. In dit handboek probeert hij nieuwe inzichten van de jaren zeventig op het opbouwwerk toe te passen.

Perspectieven van het opbouwwerk

1980-01

Wil van de Leur, Harry Broekman, Jan Mul, Henk Bezemer en anderen

Perspectieven van het opbouwwerk (1980 )

230 pp. pagina's - Tijdschrift voor agologie, jrg. 9, mei/augustus 1980 - BOOM

Aan de vooravond van het drukbezochte congres Opbouwwerk methodiek & emancipatie in september 1980 in Utrecht maken een aantal vooraanstaande opbouwwerkauteurs de balans op en schetsen zij perspectieven voor het opbouwwerk.

Terug naar de mensen

1980-02

Dr. G. Hendriks

Terug naar de mensen (1980)

Poging tot een nieuwe benadering

18 pagina's - Ministerie van CRM

Reden van Gradus Hendriks, directeur-generaal maatschappelijke ontwikkelingen op het ministerie van CRM, ter gelegenheid van de uitreiking van de Rene Sand-onderscheiding.

Stadsveroudering en stadsvernieuwing

1980-03

Léon Deben & Johannes van der Weiden

Stadsveroudering en stadsvernieuwing (1980)

Een sociologische trendstudie

ISBN: 90 6001 647 5 - 224 pagina's - Van Loghum Slaterus

Auteurs behandelen achtergronden van stadsverval en bestuderen processen van stadsvernieuwing, waarbij zij als sociologen oog hebben voor de verhoudingen tussen betrokken partijen. Zij bieden een overzicht van trens. En zoeken naar een rol van sociale wetenschappers in het proces. Boek bevat overzicht van relevante literatuur over stadsvernieuwing.

Veranderen door onderzoek

1980-04

Robert de Hoog, Harry Stroomberg, Hendrik van der Zee (red.)

Veranderen door onderzoek (1980)

Bijdragen uit de andragologie

ISBN: 9060094638 - 425 pagina's - Boom

De andragologie is de wetenschap die menselijke verandering en bewustwording bestudeert. Maar wat voor onderzoeksmethodiek hoort daarbij? En hoe kan onderzoek helpen bij het oplossen van maatschappelijke problemen? Dit boek probeert op dergelijke methodische en fundamentele vragen vanuit andragologisch perspectief antwoorden te geven, inclusief verschillende praktijkvoorbeelden.

Stad, wie doet je wat?

1981-01

Yap Hong Seng

Stad, wie doet je wat? (1981)

Beschouwingen over buurt- en stadsvernieuwing

ISBN: 90 12 03629 1 - 96 pagina's - Staatsuitgeverij

Steden piepen en kraken in de jaren zeventig. Grote delen zijn verouderd, nieuwe bevolkingsgroepen roeren zich, beleid stuit op weerstand. Dit boek geeft een overzicht van al deze ontwikkelingen en vraagt zich af wat er moet gebeuren om weer greep op de stad te krijgen zodat zij geordend de toekomst tegemoet kan treden. Mooi overzicht van historische ontwikkelingen.

De strijd om de community

1981-02

Wim van Rees (red.) Bijdrage vna o.m. Paul Kuypers, Ied Guinée

De strijd om de community (1981)

Over de betekenis en toepassing van nieuwe Engelse opbouwwerkpraktijken

ISBN: 90 6001 7390 - 269 pagina's - Margecahier 3 - Van Loghum Slaterus

Meer dan in Nederland gaan in het Engelse communiy-work theorie en praktijk samen. De praktijken zijn ook politieker en radicaler. Deze bundel onderzoekt het community werk in Engeland aan de hand van projecten en beschouwingen. Onder meer teksten van David Thomas.

Opbouwwerk in de praktijk

1982-01

Paul Henderson & David N. Thomas

Opbouwwerk in de praktijk (1982)

ISBN: 9060017021 - 384 pagina's - Sociale Bibliotheek - Van Loghum Slaterus

Toonaangevend handboek van de hand van twee boegbeelden van het community development in het Verenigd Koninkrijk. Zij schilderen in dit boek praktisch en theoretisch het opbouwwerkproces aan de hand van negen stadia, waarbij zij how-to-do-vragen centraal stellen. Het is een praktisch en methodisch handboek, dat in Nederland lange tijd (tot begin jaren negentig) heeft ontbroken.

Verslag kongres Opbouwwerk, methodiek & emancipatie

1982-02

Eric van Bavel &Henk Bezemer

Verslag kongres Opbouwwerk, methodiek & emancipatie (1982)

25 en 26 september 1980

120 pagina's - Instituut voor pedagische en andragogische wetenschappen Utrecht

Verslag van een roemrucht congres waarin de verschillende opbouwwerkscholen tegen elkaar opbotsten. De marxistische maatschappijverbeteraars versus de pragmatische bewonersondersteuners. Lezingen van o.m. Henk Bezemer, Wil van de Leur, Wim van Rees, Wolfgang Beck en Gert Jongetjes

Opbouwwerk in de tachtiger jaren

1983-01

Andries de Jong, Paul Kuypers en Theo Schuyt (red.)

Opbouwwerk in de tachtiger jaren (1983)

ISBN: 90 6665 004 4 - 152 pagina's - Opbouwwerkreeks - Stichting Welzijns Publicaties

Publicatie n.a.v. congres eind 1982 van de Nederlandse Organisatie van Welzijnswerk over de toekomst van het opbouwwerk tegen de achtergrond van het opkomend no-nonsense-(bezuinigings)beleid van het kabinet-Lubbers I.

Opbouwwerk in vrouwenhanden

1983-02

Carla Biemand, Marianne van den Boomen, Lenie Janssen

Opbouwwerk in vrouwenhanden (1983)

ISBN: 90 6665 005 2 - 213 pagina's - Opbouwwerkreeks 2 - Stichting Welzijns Publicaties

Opbouwwerk was aanvankelijk vooral een mannenberoep. Maar feministisch geïnspireerde probeerde daar verandering in te brengen. Niet alleen doordat er meer vrouwen opbouwwerker zouden worden, maar ook omdat het anders opbouwwerk zou zijn. Andere omgangsvormen, ander benaderingen, andere doelgroepen. Zie ook het venster Opbouwwerk in vrouwenhanden in de Canon samenlevingsopbouw.

De nadagen van de verzorgingsstaat

1983-03

Ph. A. Idenburg (red.)

De nadagen van de verzorgingsstaat (1983)

Kansen en perspectieven voor morgen

ISBN: 90 290 9923 2 - 269 pagina's - Meulenhof

Rondom 1980 keert het tij. De verzorgingsstaat komt onder kritiek te liggen. Te duur, te bureaucratisch, te veel verzorgend. In deze bundel gaan auteurs van naam in op wat er veranderd moet worden om de verzorgingsstaat weer toekomst te geven. Met bijdragen van Schabel, Zijderveld, Albeda, Weeda e.a.

PPM - een lopend dossier

1985-01

Harry Broekman & Koos Vos (red.)

PPM - een lopend dossier (1985)

11 jaar Probleem Project Methode in het opbouwwerk

132 pagina's - Werkplaats Opbouwwerk Noord-Nederland (WONN)

Over de Probleem-Project-Methode (PPM), die in 1974 door Arie Besteman werd beschreven is in opbouwwerkkringen in de jaren zeventig heel wat afgediscussieerd. Vooral marxistisch georiënteerde opbouwwerkers vonden de methode te vrijblijvend, ja apolitiek. In deze bundel wordt op basis van praktijkervaringen nuchter terug gekeken op de waarde van de PPM. Het boek maakt deel uit van een dossierdoos waarin met daarin alle mogelijke artikelen en beschouwingen over de PPM. Deze dossierdoos (opgenomen als archiefdoos 13) is door Koos Vos geschonken aan dit Wil van de Leur-opbouwwerkarchief.

Maatschappelijke ontwikkelingen

1985-02

Maatschappelijke ontwikkelingen (1985)

Bibliografie van dr. G. Hendriks bij afscheid ministerie WVC

36 pagina's - Ministerie WVC

Inventarisatie en beschrijving van alle artikelen, lezingen, beschouwingen en interviews van Gradus Hendriks tussen 1949 en 1983. Als directeur op de ministeries van CRM en WVC was hij een aanjager en pleitbezorger van samenlevingsopbouw.

De staat van de stadsvernieuwing

1985-03

Gerard de Kleijn

De staat van de stadsvernieuwing (1985)

ISBN: 9070449079 - 273 pagina's - Proefschrift in eigen beheer

Gerard de Kleijn, hoofd inspraak begeleiding bij de dienst Volkshuisvesting in Rotterdam, beschrijft in dit proefschrift de Rotterdamse stadsvernieuwingspraktijk, in het bijzonder de bouwen-voor-de-buurt-aanpak. Zijn conclusie is ronduit positief: bouwen-voor-de-buurt is een superieure aanpak, zeker vanuit het perspectief van bewoners. Maar er zijn wel bedreigingen: voor bewoners komt de strijd voor betaalbare woonlasten vaak neer op een uitputtingsslag die de duurzaamheid van hun organisaties aantast.

Netwerken - hun betekenis voor opbouwpraktijken

1985-04

Koos Vos, Wim van Rees, Piet Winkelaar e.a.

Netwerken - hun betekenis voor opbouwpraktijken (1985)

ISBN: 90 6665 011 7 - 112 pagina's - NIMO-reeks 2 - Uitgeverij SWP

in de jaren tachtig komt in het sociale domein het begrip netwerk op. Als een verbinding tussen mensen die niet per definitie gebiedsgebonden is. In deze NIMO-bundel gaan meerdere auteurs op zoek naar wat netwerktheorieën voor het opbouwwerk kunnen betekenen

De netwerkbenadering

1986-01

Maarten Snel

De netwerkbenadering (1986)

Strategieën voor machtsverwerving

ISBN: 9061842948 - 121 pagina's - De Horstink/WONN - Praktijkreeks

Hoe kunnen relatief zwakkere groepen hun machtspositie versterken met behulp van de netwerkbenadering. Hoe zien lokale machtsnetwerken eruit en hoe kan je ze vanuit het opbouwwerk beïnvloeden?

Welzijnswerk ten dienste van migranten

1986-02

Han Banning

Welzijnswerk ten dienste van migranten (1986)

Een terreinverkennng

ISBN: 9024411653 - 141 pagina's - Nelissen PM-reeks

Aan de hand van het communicatiemodel van Jürgen Habermas wordt de situatie geanalyseerd waarin de Nederlandse hulpverlener en migrant zich ten opzichte van elkaar bevinden. Inclusief de verschillende belangen. Plus praktijkvoorbeelden.

Een projectmodel voor opbouwwerk

1988-01

Luk Verbeke

Een projectmodel voor opbouwwerk (1988)

184 pagina's - VIBOSO - Brussel

Vlaams werkboek voor een projectgewijze aanpak van het opbouwwerk. Hoe en wat van de te nemen stappen, taken, doelen?

Kom op voor je eigen belangenorganisatie

1988-02

Riet van Raaphorst

Kom op voor je eigen belangenorganisatie (1988)

ISBN: 9071003108 - 188 pagina's - Werksecretariaat Educatieve Publicaties Alkmaar

Praktisch werkboek voor zelfhulpgroepen van uitkeringsgerechtigden. Alle aspecten van zelforganisatie en het opkomen van belangen worden voorzien van praktische aanbevelingen.

Culturen als buren

1989-01

Leida Schuringa

Culturen als buren (1989)

ISBN: 9062241379 - 182 pagina's - Jan van Arkel

De Stationstraat in Maassluis verandert. Er komen vanaf 1970 steeds meer migranten te wonen. Eerst is het vreemd, maar dan verandert de verstandhouding ten goede. Het opbouwwerk speelt daarin een belangrijke rol, zo analyseert Leida Schuringa het in deze studie.

De onzichtbare samenleving

1995-01

Jos van der Lans

De onzichtbare samenleving (1995)

Beschouwingen over publieke moraal

ISBN: 905050339X - 137 pagina's - NIZW

Deze plotselinge dood van zijn vader (`bij wie de gemeenschapszin nog van nature ingebakken zat') vormt voor de publicist Jos van der Lans het startpunt voor tien eigenzinnige beschouwingen over burgerschap, overheid, (zorg)politiek, cultuur, traditie en moderniteit. In vrijwel elk hoofdstuk zet hij de gangbare vanzelfsprekendheden over de verhouding tussen burgers en de overheid op hun kop.

Sociaal agogische projecten

1997-01

Leida Schuringa

Sociaal agogische projecten (1997)

De tweetrapsraket als methode

ISBN: 902441382 - 223 pagina's - Nelissen

Dit boek helpt bij het analyseren van de (probleem)situaties waar een oplossing voor gezocht moet worden. Het biedt een werkmodel met een aantal analyse-methoden en een ontwerproute. Stap voor stap wordt helder uiteengezet hoe je vanuit chaos tot een overzichtelijk project kunt komen: dat haalbaar is in zijn doelstellingen en een duidelijke weg tot realisering aangeeft.

Community development around the world

1997-02

Hubert Campfens (ed.)

Community development around the world (1997)

Practise, Theory, Research, Training

ISBN: 0802078842 - 480 pagina's - University of Toranto Press

Nieuwe sociale structuren, agentschappen en sociale bewegingen hebben een dramatische impact gehad op de ontwikkeling van de gemeenschap over de hele wereld. In dit boek bieden meer dan veertig auteurs een mondiaal perspectief op praktijk en theorie van gemeenschapsontwikkeling.

Sociale activering

1997-03

Paul Vlaar, Jolanda Keesom

Sociale activering (1997)

Strategieën en methoden voor het lokale welzijnswerk

ISBN: 9789050505673 - 158 pagina's - NIZW

Sinds 1 januari 1996 moeten gemeenten bijstandsgerechtigden activeren. Daarvoor doen ze een beroep op welzijnswerk. Dit boek beschrijft hoe er samengewerkt kan worden met de sociale dienst. Plus praktijkvoorbeelden.

Community building: what makes it work

1997-04

Paul Mattesich & Barbara Monsey

Community building: what makes it work (1997)

A review of factors influencing succesful community builing

ISBN: 0940069121 - 102 pagina's - Amherst H. Wilder Foundation - Minnesota

Deze praktische gids laat zien wat wel (en niet) bijdraagt aan het succes van het gemeenschapsopbouw. Het onthult 28 sleutels om effectiever en efficiënter te werk te gaan. Voorbeelden, heldere definities en een gedetailleerde biografie maken dit rapport nog waardevoller.

De kleine coöperatie

1998-01

Peter W. Voogd

De kleine coöperatie (1998)

Vertrouwen in eigen kracht

ISBN: 90-76267-02-2 - 43 pagina's - landelijk Centrum Opbouwwerk

1. Historische schets van het ontstaan van coöperaties in Nederland. 2. Voorbeelden van kleine coöperaties op wijkniveau opgericht door bewoners. 3. Uitleg over de rechtsvorm. Zie ook archiefdoos 11.

Handboek samenlevingsopbouw in Vlaanderen

1999-01

Herman Baert, Maria De Bie, Andrë Desmet, e.a. (red.)

Handboek samenlevingsopbouw in Vlaanderen (1999)

ISBN: 9057512955 - 616 pagina's - die keure

Eerste druk van Vlaams standaardwerk over de theorie van de samenlevingsopbouw, met analyses van maatschappelijke ontwikkelingen en ermee samenhangende sociale problemen, en het boek illustreert hoe samenlevingsopbouw op die problemen inspeelt.

De buurt voor alle leeftijden

1999-02

Kees Penninx

De buurt voor alle leeftijden (1999)

Intergenerationele buurtontwikkeling in het kader van sociaal beleid

ISBN: 9789050506946 - 171 pagina's - NIZW

Een van de belangrijkste opgaven waarmee het sociaal beleid wordt geconfronteerd is, hoe we bereiken dat het individu zich verantwoordelijk voelt voor zijn naaste omgeving, zijn buurt, zijn democratie. Sociale binding ontkiemt in de ontmoeting van mens tot mens. In dit boek staat de ontmoeting tussen opgroeiende en ouder wordende mensen centraal.

De gedroomde wijk

1999-03

Jan Willem Duyvendak, Roelof Hortulanus

De gedroomde wijk (1999)

Methoden, mythen en misvattingen in de nieuwe wijkaanpak

60 pagina's - FORUM-essay

In 'Zeven mythen over de wijkaanpak' laat hoogleraar opbouwwerk Jan Willem Duyvendak zien dat veel problemen in oude wijken, zoals armoede en werkloosheid, hun oorzaak elders vinden dan in die wijken zelf. In 'Het beeld van de buurt' toont sociaal onderzoeker Roelof Hortulanus vervolgens aan dat de bekende sociaal-economische indicatoren - werkloosheid, inkomen, opleidingsniveau - weinig zeggen over de leefbaarheid van een buurt.

Meeting Point Nederland

2001-01

Jan Willem Duyvendak en Lex Veldboer

Meeting Point Nederland (2001)

over samenlevingsopbouw, multiculturaliteit en sociale cohesie

ISBN: 9789053526255 - 224 pagina's - Boom

Waar voorheen 'integratie met behoud van identiteit' stelregel was, vindt men nu dat allochtonen zich sterker moeten oriënteren op de Nederlandse samenleving. Dat moet via lokaal beleid: op het niveau van de stad, wijk en straat proberen beleidsmakers ontmoetingen te stimuleren en fysieke en sociale grenzen te slechten via het mengen van bewoners, sporters en scholieren. In dit boek worden uiteenlopende maatschappelijke terreinen en de daar gevoerde politiek van menging en sociale integratie met elkaar vergeleken naar praktijk, theorie, beleid en resultaten.

In het hart van de verzorgingsstaat

2002-01

Ido de Haan & Jan Willem Duyvendak (red.)

In het hart van de verzorgingsstaat (2002)

Het ministerie van Maatschappelijk Werk en zijn opvolgers (CRM, WVC, VWS) 1952-2002

ISBN: 90 5730 214 4 - 400 pagina's - Walburg Pers

Een gedetailleerde geschiedschrijving van beleid en organisatie van het ministerie tegen de achtergrond van de veranderende samenleving.

Aanzetten tot een theorie van de Derde Partij

2002-02

Andries Baart

Aanzetten tot een theorie van de Derde Partij (2002)

met behulp van de presentietheorie

60 pagina's - Extra bij MO samenlevingsopbouw - uitgave LCO

Uitgebreide bewerking van een inleiding die Andries Baart hield op de Vakconferentie 2001. Baart past zijn theorie toe op de rol van opbouwwerkers.

Web in de wijk

2003-01

Else Rose Kuiper & Bert Mulder

Web in de wijk (2003)

Zelforganiserend vermogen ondersteund door ICT in de wijk

64 pagina's - De Naoberschapsbank - Emmen

In de wijk Bargeres in Emmen wordt de informatietechnologie, of preciezer internet, gebruikt om bewoners bij elkaar te brengen en de onderling dienstverlening te vergroten. Deze brochure doet verslag van dit project in het kader van Emmen revisited. Het is een verhaal uit de tijd dat ict nog in de kinderschoenen stond.

De culturele aanpak

2004-01

Marcel Spierts, Willem van de Wetering, Dorine Winkels

De culturele aanpak (2004)

Een wijkgerichte methodiek vcoor het bevorderen van cultuurparticipatie

68 pagina's - Hogeschool van Amsterdam

Door cultuurparticipatie ontwikkelen mensen ongekende talenten. Bovendien kunnen mensen met verschillende achtergronden door deze activiteiten met elkaar in contact komen. Deze brochure beschrijft hoe cultuurparticipatie in een wijk van de grond kan komen.

Community work and Roma inclusion

2005-01

Leida Schuringa

Community work and Roma inclusion (2005)

ISBN: 9090192751 - 181 pagina's - Spolu International Foundation

In Oost-Europa, vootral in Tsjechië, werkte Leida Schuringa met opbouwwerkers om de inclusie van Roma's tot stand te brengen.Hoe doet je dat? Wat moet je weten? Waar moet je opletten?

'Het is altijd het beroep van de toekomst geweest'

2008-01

Marta Dozy

'Het is altijd het beroep van de toekomst geweest' (2008)

De beroepsontwikkeling van he topbouwwerk

ISBN: 978 90 30618 1 - 381 pagina's - Walburg Pers

Dit proefschrift beschrijft de opkomt, de hoogtij en de neergang van het opbouwwerk. De titel is een citaat van Wil van de Leur, als speelbal van de maatschappelijke conjunctuur heeft het opbouwwerk zich niet tot een vastomlijnd beroep kunnen vormen, terwijl het vak wel steeds nodig blijkt te zijn.

Erop af!

2010-01

Jos van der Lans

Erop af! (2010)

De nieuwe start van het sociaal werk

ISBN: 97845704310 - 183 pagina's - Augustus / AtlasContact

Aan het welzijnswerk hangt tegenwoordig de onverbiddelijke geur van overbodigheid.Op zoek naar een verklaring voert Jos van der Lans de lezer langs de spijkerbroekenrevolutie van de jaren zeventig naar de actuele wereld van grote instellingen, die zich steeds verder hebben afgezonderd van de leefwereld van burgers. Maar het tij keert. Op steeds meer plekken onttrekken professionals zich aan de bureaucratie en gaan eropaf. Zij tekenen, aan de vooravond van een ingrijpende bezuinigingsronde, voor een nieuwe start van het sociaal werk.

Projectmatig werken voor de non-profitsector

2016-01

Leida Schuringa

Projectmatig werken voor de non-profitsector (2016)

ISBN: 978462364875 - 203 pagina's - Boom

Een praktijkboek met praktische instrumenten, voorbeelden en opdrachten. Daardoor kun je direct aan de slag met het ontwikkelen van een eigen projectvoorstel. Geschreven voor social work-studenten, maar ook geschikt voor professionals die projectplannen ontwikkelen voor maatschappelijke vraagstukken, knelpunten en behoeften.