
Robert D. Putnam
Our Kids
The American Dream in Crisis
Fragmenten uit de bespreking van Martin Sommer in de
Volkskrant van 18 april 2015 (Sir Edmund, pp. 34-35):
Robert Putnam (74) werd beroemd met Bowling alone
(2000), een sociologische blockbuster over het
verkruimelen van het Amerikaanse gemeenschapsleven.
Our Kids -The Amencan dream in crisis is daarop
het vervolg. Putnam vergelijkt de jaren vijftig, waarin
hij opgroeide, met de toestand hier en nu, samen te
vatten in één korte zin: 'De ineenstortingvan het
onderklasse-gezin'. Dit drama stijgt op uit een
afwisseling van levensverhalen en harde cijfers. (…) dit
gaat (…) over wijken die vijftig jaar geleden nog gemengd
waren, waar hoog en laag volgens hetzelfde ritme leefden.
Zowel de lopende bandwerker als de directie-secretaris
vertrok 's ochtends met zijn brood en moeder bleef thuis;
dagelijks werd met het gezin aan tafel gegeten; de kansen
om op de universiteit te komen waren grosso modo gelijk
verdeeld. In die tijd maakte de arbeidersklasse,
voorzover blank, een ongelooflijke sociale stijging door.
De grote kloof bevond zich tussen de rassen. Nu is aan de
onderkant alles anders.
(…)
Het ouderwetse gezinsleven bestaat nog aan de bovenkant,
waar meer wordt getrouwd dan in de jaren zeventig en meer
tijd en geld wordt besteed aan opvoeding en onderwijs. De
kinderen gaan er bijna allemaal naar de universiteit, ook
de kinderen uit geslaagde zwarte of Latino-gezinnen. Want
niet ras is tegenwoordig de kwestie maar klasse, net als
vroeger. In de onderste regionen gaat ongeveer alles mis
metde jeugd wat je kunt bedenken. En dat eldt netzo hard
voor de blanke onderklasse.
(…)
Twee ontwikkelingen in de jaren zeventig: in Amerika
begon de tijd van de kleine baantjes. De goed belegde
boterham van de grote cao's, ook voor de arbeiders,
verdween en kwam niet terug. Ook niet toen het weer beter
ging. Aan de onderkant moesten mannen het zien te rooien
met losvaste baantjes, niet genoeg om een gezin van te
onderhouden. De tweede revolutie was die van de pil.
Seks, huwelijk en het krijgen van kinderen gingen niet
meer vanzelf samen. Dat was aan de onderkant een radicale
breuk. Vrouwen gingen massaal uit werken, vooral omdat
één gezinsinkomen niet langer genoeg was. Tegelijk
hielden ze op met trouwen. Waarom nog trouwen met een los
werkman wiens bijdrage aan het gezin verwaarloosbaar was?
Kinderen kregen de vrouwen nog wel - vaak van
verschillende vaders. Dat was omdat in zo'n koersloos
leven het hebben van kinderen zowel een minimum aan
status als aan stabiliteit gaf.
Het verdwijnen van de vaste baan met cao was kortweg de
bijl aan de wortel van het gezinsleven. En zonder
gezinsleven (…) is slagen in een steeds ingewilkkelder
omgeving heel moeilijk. Aan de bovenkant wordt
intensiever dan ooit ge-ouderd, door tiger mams en
dads.Aan de onderkant zorgen tieners voor
broertjes en zusjes aangezien moeder uit werken is of bij
haar vriend. Aan de bovenkant zijn de scholen goed, wordt
keihard gewerkt, meegedaan aan clubs; aan de onderkant
moet je uitkijken voor bendes, zijn overal drugs, gaan de
kinderen naar scholen waar treurige leraren het hebben
opgegeven.
(…)
Putnams concrete voorstel: 'Economische verbetering voor
laagbetaalde werknemers lijkt nog het meest op het
wondermiddel dat ik zou willen bedenken, niet in de
laatste plaats omdat daarmee ook het krijgen van kinderen
wordt uitgesteld en misschien zelfs het huwelijk weer wat
meer in zwang komt bij armere mannen en vrouwen.'
(…)
Geen vrolijk boek, temeer omdat de tendens in Europa niet
veel anders is. (…) ook hier rukt de flexibele arbeid op,
begeleid door ideologische kreten als 'van baanzekerheid
naar werkzekerheid'. Dit boek leert een belangrijk
ding:een vaste baan is in allerlei opzichten beter,
bovenal voor de onderkant.
Meer informatie op de internationale canon sociaal werk,
over Robert Putnam.
Review in The Guardian
Review in The
Washington Post