Publicaties
In deze rubriek signaleert en recenseert de redactie alle voor de geschiedenis van het brede sociale werk relevante publicaties, zoals die sinds 2010 zijn verschenen. Recensie-exemplaren kunnen gestuurd worden naar: Redactie Canon sociaal werk, Feike de Boerlaan 31, 1019 KS Amsterdam. Sinds 2023 worden ook podcasts die historisch relevant zijn voor het sociaal werk in de brede zin van het woord in deze rubriek opgenomen. Op de openingspagina treft u de laatste tien door de redactie gesignaleerde publicaties of podcasts aan. Via de menubalk 'Kies een thema' kunt u de publicaties selecteren per specifiek domein of onderwerp. Via dit menu kunt u ook een overzicht krijgen van alle in de rubriek opgenomen podcasts.
Jos de Blok en Bart Kiers
De buurtzorgrevolutie (2025)Het verhaal van Jos de Blok
Jos de Blok begon in 2006 met één Buurtzorg-team en 430 euro omzet. Bijna twintig jaar later is Buurtzorg de enige organisatie in de ... > meer
Chris Dols & Kees Schutgens (red.)
Passiezusters (2024)Het Gemmaklooster in Sittard sinds 1938
S I G B A L E M E N T In Sittard was in de negentiende en twintigste eeuw een veelkleurig corps van vrouwelijke religieuzen actief: in het ond... > meer
Marcel Maassen
Weg van Ikea (2024)Heerlijk smölboek voor fans en haters
S I G N A L E M E N T Wil je het gedrag van dé Nederlander bestuderen, ga dan naar Ikea. Daar komt echt Jan en alleman. En jij ook waarschijnlijk. ... > meer
Femmianne Bredewold en Simon van der Weele
Een wereld van verschil (2024)Instellingsterreinen en het goede leven voor mensen met een verstandelijke beperking
Als het gaat over inclusie van mensen met een verstandelijke beperking dan denken we in de eerste plaats aan gelijke rechten, aan volwaardig ... > meer
Koos Neuvel
De dwangbuis. (2023)Een geschiedenis van beknelling en bevrijding in de psychiatrie
Het toepassen van dwang kent een lange geschiedenis in de psy... > meer
Peter de Groot
Koffieconcert op het dorpsplein (2023)Visie en praktijk in Nieuw Woelwijck, dorpsgemeenschap van mensen met een verstandelijke beperking
Peter de Groot begon in 1980 als orthopedagoog in de in 1977 opgerichte instelling voor mensen met een verstandelijke beperking: Nieuw Woelwijck. H... > meer
Twan Davelaar
Jodenvervolging in het Nederlandse Krankzinnigenwezen (2023)Tegelijk met Uit zorg verdreven. Het Nederlandse Krankzinnigenwezen tijdens de Tweede Wereldoorlog van Ralf Futselaar en Eveline Buchheim, verschij... > meer
Eveline Buchheim, Ralf Futselaar
Uit zorg verdreven (2023)Het Nederlandse krankzinnigenwezen tijdens de Tweede Wereldoorlog
Tijdens de Duitse bezetting steeg het sterftecijfer van patiënten in psychiatrische instellingen en instellingen voor mensen met een verstandelijke... > meer
Jonathan Maas
Een broer als Manuel (2023)Hoe wij omgaan met mensen die niet voor zichzelf kunnen zorgen
`Mijn broertje is altijd vrolijk. Hij kan ook heel hard rennen. Ook is hij erg sterk, sterker dan ik. Toch mist hij een ding. Hij is gehandicapt.’ ... > meer
Sharon Stellaard
Boemerangbeleid (2023)Over aanhoudende tragiek in passend onderwijs- en jeugdzorgbeleid
S I G N A L E M E N T Dit proefschrift beschrijft een onderzoek naar de aard en oorzaken van hardnekkig beleidsfalen op de beleidsterreinen pass... > meer
GOK / Meester ontwerpers (redactie)
100 jaar Zonnehuisgroep Amstelland (2022)100 objecten - jubileum tentoonstelling
Met zeven stuivers richtte Jo Visser op 24 mei 1921 Vereniging Het Zonnehuis op. Ter gelegenheid van het 100-jarig jubileum in 2021 is dit boek uit... > meer
Jan Willem Bruins & Jos van der Lans (red.)
Canon beroepsverenigingen sociaal werk (2022)S I G N A L E M E N T Tegelijk met het online publiceren van de Canon beroepsverenigingen sociaal werk verscheen op 24 november 2022 de boekeditie... > meer
Anton van Renssen
Zij kwamen nooit voor niets (2022)Ongehuwde-moederzorg en vrouwenopvang in de Paula Stichting, Hera en Moviera van 1966 tot 2022
S I G N A L E M E N T In 2022 verhuisde de vrouwenopvanglocatie van de stichting Moviera van Oosterbeek naar Arnhem-Zuid. De verhuizing beteke... > meer
Jan Foudraine (voorwoord Paul Verhaeghe)
Wie is van hout... (HERUITGAVE) (2021)Een gang door de psychiatrie
S I G N A L E M E N T In 1971 publiceerde psychiater, psychotherapeut en schrijver Jan Foudraine een boek dat hem blijvende bekendheid zou oplever... > meer
Peter Siebesma
Ruimte voor kleur (2021)50 jaar psychiatrie en gehandicaptenzorg en een nieuwe koers
Peter Siebesma (1948) heeft heel zijn arbeidzame leven als psycholoog gewerkt met mensen met psychische problematiek en met een lichte of ernstige ... > meer
Dick E.H. de Boer
Tussen ‘Goidscameren’ en hofjes (2020)De ontwikkeling van charitas en ouderenzorg in Nederland tot ca. 1600
In diverse steden kan je tegenwoordig een hofjeswandeling maken. De meeste hofjes, die je dan aandoet, hebben hetzelfde patroon: een groepje huisje... > meer
Marie-Antoinette Willemsen
Met biddend hart (2020)Geschiedenis van de franciscanessen van Mariadal
Voor de ontwikkeling van onderwijs, gezondheidszorg en sociaal werk binnen de katholieke zuil zijn de religieuze orden en congregaties in de negent... > meer
Hélène van Beek
Kinderen van de staat (2020)Jeugdzorg in ademnood
Kinderen van de staat gaat over kinderen die vanuit een ‘reddersgeest’ bij hun ouders uit huis worden gehaald, en aan de zorg van anderen worden t... > meer
Henke van der Heiden
Elke tijd zijn eigen gekte (2020)Portretten van geestelijke verwarring door de eeuwen heen, 1500-2020
Veel boeken over de geschiedenis van het sociaal werk belichten vooral de inzet van de werkers en vaker nog van de instellingen in de zorg voor hun... > meer
Ruud Abma
Denken als ambacht (2020)Wat universiteiten kunnen bijdragen
Onze universiteiten zijn bedrijven geworden. Natuurlijk is een zekere bedrijfsmatigheid in het functioneren van dergelijke kostbare en omvangrijk... > meer
Maarten van der Linde en Ties Limperg
Liefdadigheid naar Vermogen (2019)Door en voor Amsterdamse burgers (1871-1941)
Het genootschap Liefdadigheid naar Vermogen (LNV) werd in 1871 door drie idealistische jongeren opgericht. Louis Blankenberg was 18 toen hij samen ... > meer
Yvonne van Lynden
100 jaar Algemene Maatschappij Voor Jongeren (AMVJ) (2019)Deze tekst werd gepubliceerd in Het Parool van 16 maart 2019, p. 64-65, ’Voor een heilzaam verenigingsleven’, geschreven door Peter de Brock.... > meer
Bert Bulder
Wonen in het verleden van Drenthe en Groningen 1850-2015 (2018)Het ontstaan van Lefier
De geschiedenis van de sociale woningbouw in Drenthe en Groningen is bijzonder en wordt hier voor het eerst in samenhang beschreven. Soms waren de ... > meer
Jos van der Lans
Het begon met dubbeltjes.... (2018)De geschiedenis van Woonstichting De Key 1868-2018
In opdracht van woonstichting De Key schreef Canon-redacteur Jos van der Lans de geschiedenis van deze Amsterdamse woningcorporatie en haar voorgan... > meer
Albert Buursma
Caritas in verandering (2017)Vier eeuwen rooms-katholieke sociale zorg in de stad Groningen
Dankzij enkele vrij recente publicaties is het beeld van de katholieke sociale zorg vanaf de Reformatie weer wat scherper geworden. Veel hing af va... > meer
Marjoke Rietveld-van Wingerden
Kind in gevaar: reden tot uithuisplaatsing? (2017)de vereniging Tot Steun als zorgverlener in een veranderende wereld van de kinderbescherming en jeugdzorg 1886-1998
De kinderbescherming begon officieel in 1905. Kinderen die daarin belandden, kwamen doorgaans terecht in een ’gesticht’ of pleeggezin. Uithuisplaat... > meer
Regina Grüter
Kwesties van leven en dood (2017)Het Nederlandse Rode Kruis in de Tweede Wereldoorlog
Sinds haar oprichting in 1867 was het Nederlandse Rode Kruis nooit zo populair als direct na de Tweede Wereldoorlog. Het aantal leden maakte in d... > meer
Ad van Liempt en Margot van Kooten
Hier om te helpen. (2017)150 jaar Nederlandse Rode Kruis
Het begon als een kleine club idealisten die op het slagveld gewonde soldaten bijstond, zonder dat Nederland in de oorlog betrokken was. 150 jaar... > meer
Marco Gietema en Cecile aan de Stegge
Vergeten slachtoffers (2017)Psychiatrische inrichting De Willem Arntsz Hoeve in de Tweede Wereldoorlog
Vrijdag 3 februari 2017 is het boek ‘Vergeten Slachtoffers, psychiatrische inrichting de Willem Arntsz Hoeve in de Tweede Wereldoorlog’ gepresentee... > meer
Ton H.M. van Schaik en Karin Strengers-Olde Kalter
Het Arme Roomse Leven (2016)Geschiedenis van de katholieke caritas in de stad Utrecht
De titel Het arme roomse leven is mooi gevonden, als aardige pendant van Het rijke roomsche leven van Michel van der Plas (1963). Maar anders dan j... > meer
Henk van Dijk
Van Boeijen Los (2016)Een gedreven en bewogen verhaal
Toen Henk van Dijk acht maanden oud was, is hij in de kinderstoel achterover gevallen. Zijn hersens zijn toen beschadigd. Henk heeft 45 jaar in een... > meer
Sonja Appelman en Suzanne Hautvast
Je bezit niks en hebt alles (2016)50 jaar Emmaus Haarzuilens, portretten van mensen die Emmaus een warm hart toedragen
In deze jubileumuitgave vertellen bewoners, medewerkers en oud bewoners over de ervaringen die zij hebben opgedaan bij Emmaus Haarzuilens. Het ... > meer
Stichting Echo
Geloven met hart en hand (2016)Een geschiedenis van de Zusters van de H. Juliana van Falconieri, 1914-2015
Dit boek laat op basis van een breed scala aan bronnen, waaronder brieven, interviews en foto’s, zien hoe de Zusters van H. Juliana van Falconieri ... > meer
Jurjen Vis
Sint Jacob in de Plantage (2016)Anderhalve eeuw bejaardenzorg in Sint-Jacob te Amsterdam 1866-2015
Tegenover Artis, aan de Plantage Middenlaan in Amsterdam, verrees in 1866 het St.-Jacobsgesticht. Dit grootste rooms-katholieke bejaardenhuis boven... > meer
Gerlof Leistra Annemarie van Ulden
Biografie van de bajes (2016)De roerige geschiedenis van de Bijlmerbajes
De Bijlmerbajes in Amsterdam is de bekendste gevangenis van Nederland. De zes torenflats aan de rand van de Bijlmer spelen sinds de opening in 1978... > meer
André van Os e.a.
Amerpoort 60 (2016)Jubileum Magazine
In 2015 bestond Amerpoort, een zorginstelling voor mensen met een verstandelijke beperking in het midden van het land, zestig jaar. Dat werd ui... > meer
Corry van Straten
Een wereld die er niet meer is (2015)De stichtingen Rosenburg en Bloemendaal in de oorlogsjaren
Wat gebeurde er in de jaren 1940-1945 in de stichtingen Rosenburg en Bloemendaal? De twee grote psychiatrische stichtingen lagen op nog geen vijf k... > meer
Christien Muusse & Sonja van Rppijen
Freedom First (2015)Een onderzoek naar de ervaringen met wijkgerichte ggz-zorg in Triëst, Italië en de betekenis hiervan voor Nederland
Freedom First is de titel van het onderzoek naar de ervaringen met wijkgerichte ggz-zorg in het Italiaanse Triëst en de betekenis hiervan voor Nede... > meer
Anton van Renssen
Het wezendorp Neerbosch (2015)De protestants-christelijke weesinrichting Neerbosch
en haar stichter Johannes van 't Lindenhout (1863-1903)
Bij Nijmegen lag ruim honderd jaar geleden het wezendorp Neerbosch, opgericht door de evangelist Johannes van ’t Lindenhout. Op haar hoogtepunt in ... > meer
Ruurd van der Loo en Rutger Burgers
Te gek om los te lopen (2015)11 waanzinnige wandelingen rondom psychiatrische klinieken
In vroeger tijden werd de psychiatrie verstopt in afgelegen gebieden van Nederland om de gekte te verbergen en de maatschappij te beschermen. De ti... > meer
Ons Amsterdam (red.)
Zieke lieverdjes (2015)150 jaar Amsterdamse kindergeneeskunde.
Zes zieke patiëntjes stapten bij de opening op 6 mei 1865 het Kinderziekenhuis aan de Oudezijds Achterburgwal binnen. Speciaal voor kinderen uit ar... > meer
A.M.A.J. Driessen en G.P. van de Ven
Zusters van JMJ (2015)Geschiedenis van een congregatie 1822-1962
De congregatie van de Zusters van Jezus, Maria en Josef (JMJ) is voortgekomen uit een congregatie die in 1822 in Amersfoort werd gesticht door pate... > meer
Heidi Offerman, Feija Doornenbal
Canon Altra (2015)De brede jeugdzorgaanbieder Altra heeft een eigen Canon online gebracht. Hij is nog niet af en volop in ontwikkeling, maar het begin is er. De bezo... > meer
Davied van Berlo, Jeroen Pepers (red.)
Ambtenaren! (2015)200 jaar werken aan Nederland
Ambtenaren! 200 jaar werken aan Nederland in 100 portretten beschrijft honderd levens van bijzondere ambtenaren gekoppeld aan het historische momen... > meer
Tom Tossijn (met foto’s van Maaike Koning)
Geen zee te hoog (2015)Dertig jaar Leefkringhuis in Amsterdam-Noord
Het slechte nieuws: Mimouna van negen wordt door de politie langsgebracht. Ze heeft een slaapplaats nodig. Haar moeder heeft bij haar oudere zusje ... > meer
Peter Verschuren
Genadebrood (2015)De onstuitbare opmars van de voedselbank
Op veel plekken in Nederland is de afgelopen jaren een voedselbank ontstaan. Inmiddels is er in vrijwel heel Nederland wel een te vinden. Hoe... > meer
Ineke Holtwijk
De mannen van de droomfabriek (2015)Het verhaal achter het succes van de Postcode Loterij
In 1989 ging de Postcode Loterij van start, als wild plan van drie overmoedige marketeers en een ex-priester. Zonder geld en zonder technische kenn... > meer
Jos van der Lans
Veertig jaar vooruit (2015)Peter Nouwens. Een Prisma biografie 1974-2014
Op 16 april 2015 nam Peter Nouwens na negentien jaar afscheid als bestuurder van Prisma, een grote zorginstelling voor mensen met een verstandelijk... > meer
Catharina Th. Bakker
Zusters in de zorg (2014)Een geschiedenis van de Franciscanessen van Charitas
Op 1 december 1834 nemen twee katholieke gasthuiszusters hun intrek in een woonhuis in Oosterhout: moeder Theresia Saelmaeckers (‘moeder Trees’, ze... > meer
Gemma Blok
Achter de voordeur (2014)Openbare geestelijke gezondheidszorg vanuit de GGD Amsterdam in de twintigste eeuw
In 1916 ging de GG & GD Amsterdam zich richten op de stedelijke zorg voor 'krankzinnigen en maatschappelijk ongeschikten'. Tegenwoordig spreekt men... > meer
Marjan Beijering (Geschiedenislab)
Tien jaar Jeugdzorgbeleid Stadsregio Amsterdam (2014)2005-2015
De publicatie Tien jaar jeugdzorgbeleid Stadsregio Amsterdam 2005-2015 werd gepresenteerd op 1 december, tijdens de conferentie jeugdzorg in Amster... > meer
Maurice van Lieshout
Thuis bij Zandbergen (2014)140 jaar jeugdzorg
Maatschappij Zandbergen begint in 1874 als organisatie van burgers die weeskinderen een opvoeding in een degelijk gezin willen bezorgen. In 140 j... > meer
Rene Clarijs
Van lieverlede Jeugdformaat (2013)Zorg voor jeugdigen in Haaglanden vanaf de twaalfde eeuw
In het stadsgewest Haaglanden hebben in de afgelopen eeuwen honderden organisaties hulp geboden aan kinderen en jongeren. Dat gebeurt eerst van... > meer
Anton van Renssen
Bewogen door kinderen (2013)Een pedagogische geschiedenis
Uit de inleiding: ‘Johannes van 't Lindenhout legde 150 jaar geleden de grondvesten van de Gelderse instelling voor jeugd en opvoedhulp Lindenho... > meer
Wivina Demeester, Kris De Koninck, Johan Vermeeren
Monnikenheide '40 (2013)Bundel essays uitgegeven naar aanleiding van 40-jarig bestaan van Monnikenheide, zorginstelling voor mensen met verstandelijke beperking (Zoersel, ... > meer
Eva Rensman en Leonie van den Schoor
Zuster over de vloer (2013)Thuiszorg toen en nu
Het e-book Zuster over de vloer laat met foto’s en verhalen zien hoe er vroeger zorg verleend werd. Het vertelt ook hoe het leven gezonder werd doo... > meer
Wil Schackmann
De bedelaarskolonie (2013)De Ommerschans: het eerste landelijk gesticht voor luilevende armen
Er zijn aan het begin van de negentiende eeuw in ons land ‘luilevende armen’ die in plaats van te werken liever hun hand ophouden. Men noemt ze ‘en... > meer
Tineke van den Klinkenberg en Hetti Willemse
Cordaan Rond (2013)Sinds 1683 zorggeschiedenis schrijven
Tegenwoordig kennen we het als de Hermitage, het fraaie en statige museum aan de Amstel in Amsterdam. Maar 330 jaar geleden begon op die plek de la... > meer
Willeke Jeeninga (eindredactie)
Het Oostereiland in Hoorn (2012)Van baggerbak tot cultuureiland
Over de rijkswerkinrichtingen in Veenhuizen en Ommerschans is al veel geschreven. Door het succes van Het pauperparadijs van Suzanna Jansen hebben ... > meer
Niels de Jong
10 jaar voedselbank (2012)Iedereen aan tafel
Ooit gestart in een achtertuintje in Vreewijk is de Voedselbank uitgegroeid tot een professionele organisatie met 136 vestigingen door het hele lan... > meer
Andréa Kroon en Audrey Wagtberg Hansen
Kessler Stichting. 100 jaar thuis in Den Haag (2012)Ontwikkelingen in de opvang en begeleiding van dak- en thuislozen
De Kessler Stichting is een innoverende zorginstelling, die zich al honderd jaar inzet voor sociaal kwetsbare mensen. Haar geschiedenis gaat terug ... > meer
Mariët Meester
Koloniekak (2012)Leven in een gevangenisdorp. De twintigste eeuw in Veenhuizen.
De studies over Veenhuizen en de Maatschappij van Weldadigheid hebben zich tot nu toe vooral gericht op het lot van de mensen die er naar toe werd... > meer
Loes Jansen
Sancta Maria (2012)De geschiedenis van een zorginstelling in Hees
De Belgische priester Stefaan Modest Glorieux stichtte in 1845 een congregatie van zusters, de Zusters van Barmhartigheid. In 1853 breidde deze con... > meer
Wim Willems & Diederick Klein Kranenburg & Eva Hofman (foto's)
Niks Geteisem! (2011)Het wonderbaarlijke verhaal van de Mussen
Het bekende buurthuis De Mussen in de Haagse Schilderswijk heeft vele stormen doorstaan. Er waren financiële problemen en gemeentebezuinigingen, de... > meer
Erwin Wieringa (foto’s Sanne Donders)
Ondertussen (2011)Mensen in de marge en hun voorvechters
Een strikte geschiedschrijving is dit boek niet. Erwin Wieringa schreef het naar aanleiding van het vertrek Hans Kröber, één van de bestuurders van... > meer
Catharina Th. Bakker, Sonja van ’t Hof, Peter Kempers en George van Overbeeke
Opvang en zorg onder één dak (2011)HVO-Querido Amsterdam (1969–2009)
Hulp voor Onbehuisden, afgekort H V O, is tot op de dag van vandaag een begrip in Amsterdam. In die drie letters drukt zich zowel de langdurige... > meer
Kees van der Wiel
Dit kint hiet Willem (2010)De Heilige Geest in Leiden: 700 jaar vondelingen, wezen en jeugdzorg
‘Dit kint hiet Willem’ staat er op het briefje dat vastgespeld zat op de luier van een vondeling die eind vijftiende eeuw het Heilige Geesthuis in ... > meer
Jaap van der Stel
De verslavingszorg voorbij (2010)In 1909 ontstond in Amsterdam het eerste consultatiebureau voor alcoholisme, opgericht door de onderwijzer Th. van der Woude, in de rol van sociaa... > meer
Cecile aan de Stegge en Jan-Cees Hoogeveen (red.)
Geduld en toewijding (2010)Verplegers en verpleegsters in de psychiatrie van 1941 over hun contact met patiënten
Het hart van GGZ-verpleegkundige Cecile aan de Steege ging sneller kloppen toen zij in het Noord-Hollands Archief in Haarlem 78 inzendingen aantrof... > meer
J. W. van Zutphen, J. Keesom, M. van der Wolf, J. Blijvoets en A. Berendsen (redactie)
Tijdloos betrokken (2010)Zestig jaar opvang, begeleiding en activering
Op welk moment herdenkt een instelling die het resultaat is van een reeks fusies nu precies haar geschiedenis? Die vraag drong zich vanaf 2006 op b... > meer