Omwille van fatsoen Willemijn van der Zwaard
Omwille van fatsoen
De staat van menswaardige zorg

Boombestuurskunde, Amsterdam, 2021
ISBN 9789462362222
€ 41.00
Bestellen
eerste   vorige   overzicht   volgende   laatste
S I G N A L E M E N T


In Omwille van fatsoen onderzoekt Van der Zwaard de risico’s van ‘institutionele vernedering’ in de Nederlandse verzorgingsstaat. Verwonderd door het gemak waarmee politiek en beleid opvattingen over een menswaardig bestaan institutionaliseren, stelt zij dat de Nederlandse verzorgingsstaat in zijn streven om menselijke waardigheid voor iedereen te garanderen juist diezelfde waardigheid onder druk zet. Over deze stelling gaat Van der Zwaard met zowel klassieke als eigentijdse denkers in gesprek, daarbij geïnspireerd door filosoof Avishai Margalit en zijn verhaal over de fatsoenlijke samenleving.

Van der Zwaard schetst in haar onderzoek een kritisch samenspel van mens, werk en taak in de Nederlandse verzorgingsstaat. Op grond daarvan analyseert zij de decentralisaties van 2015 en de opvattingen over menswaardig bestaan die daarin een rol spelen.
“Het idee is dat je mensen leert zelfredzamer te worden. Daar ben ik mee opgehouden.”
In de gemeente Utrecht observeert Van der Zwaard ontmoetingen tussen buurtteammedewerkers en inwoners. Daar krijgt de verzorgingsstaat gezicht en wordt duidelijk wat nodig is om mensen in hun waarde te laten. Buurtteammedewerkers nemen de ruimte om zich een beeld te vormen van de mensen die zij ontmoeten en ondersteunen. Dat lukt soms dankzij, maar vaker ondanks de opvattingen over menswaardig bestaan die zij van politiek en beleid meekrijgen.

Dit onderzoek biedt actuele en relevante inzichten voor allen die betrokken zijn bij het streven naar menswaardige zorg.

Willemijn van der Zwaard onderscheidt in de ontwikkeling van de Nederlandse verzorgingsstaat in hoofdstuk 3 drie sleutelmomenten:

1854 - Armenwet: opkomst van staatsbemoeienis met de armenzorg;
1901 - Ongevallenwet -staatsbemoeienis in de bescherming tegen arbeidsrisico’s;
1945 - het rapport van de commissie Van Rhijn als blauwdruk voor het opbouwen van de naoororlogse sociale zekerheid ’van wieg of graf’.


Speciale aandacht voor Hoofdstuk 3: De normativiteit van instituties in de verzorgingsstaat

eerste   vorige   overzicht   volgende   laatste